Stel je voor: een vallei zo vruchtbaar dat de grond bijna proeft naar geschiedenis.
Omringd door ruige bergpieken en een zon die eigenwijs schijnt. Dit is de Bekavallei, het wijnhart van Libanon. Het is meer dan alleen een plek op de kaart; het is een levend bewijs van duizenden jaren wijnbouw. Hoewel Libanon misschien niet het eerste land is waar je aan denkt bij een wijntje, is deze vallei een van de oudste wijnregio’s ter wereld. Laten we eens duiken in de roerige geschiedenis, de smaakmakers en de toekomst van deze fascinerende streek.
De geschiedenis van wijn in de Bekavallei gaat veel verder terug dan je misschien denkt.
We praten over ongeveer 8000 jaar geleden. De Feniciërs, de beroemde zeilers van weleer, waren de eersten die hier serieus met druiven aan de slag gingen. Ze waren niet alleen goed in handel drijven, maar ook in het maken van wijn. Archeologen vonden zelfs bewijs van hun wijnproductie op schepen die rond 500 voor Christus zonken.
Die schepen lagen vol met wijnvaten, een stille getuige van een bruisende handel. Wijn zat diep verweven in hun cultuur en religie.
Denk aan de god Dionysus, maar dan in zijn oorspronkelijke vorm als wijnritueel.
De Feniciërs exporteerden hun waar naar alle uithoeken van het Middellandse Zeegebied. Later, in de middeleeuwen, gingen de Libanese wijnen via Venetië de wereld in. Het was dus altijd al een product voor de internationale markt.
Er kwam echter een abrupt einde aan deze bloei. In 1517 verbood het Ottomaanse Rijk de wijnproductie vanwege religieuze redenen.
Dit zorgde voor een lange, stille periode waarin de wijnbouw bijna volledig verdween. Het zou eeuwen duren voordat de wijnstokken in de Bekavallei echt tot bloei kwamen zoals vroeger. Pas in de jaren 90 van de vorige eeuw begon het tij echt te keren.
Na decennia van oorlog en onrust, vooral vanaf 1982, was de wijnproductie flink geslonken. Maar de Libanese bevolking gaf niet op.
Rond 1998 werden er ongeveer 5 miljoen liter wijn geproduceerd op zo’n 30.000 hectare land, door ongeveer 30 verschillende bedrijven. Dit toont aan hoeveel werk er verzet moest worden om de traditie nieuw leven in te blazen. Een belangrijke doorbraak was de internationale erkenning.
In 1979 won Château Musar, opgericht in 1930, de prestigieuze Bristol Wine Fair.
Dit was het startschot voor de export naar belangrijke markten zoals Europa en Amerika. Het liet zien dat Libanese wijn kon concurreren met de beste ter wereld, wat leidde tot nieuwe investeringen en een golf van moderne wijnhuizen.
De Bekavallei barst van de wijnhuizen, van historische namen tot moderne parels.
Hier zijn een paar spelers die je moet kennen: Zonder twijfel het meest bekende Libanese wijnhuis. Gestart in 1930 door Michel Dora en nu in handen van de derde generatie. Ze staan bekend om hun focus op lokale druiven zoals Obeideh en Merwah, gemengd met internationale variëteiten als Cabernet Sauvignon.
Tijdens de burgeroorlog lag de productie even stil, maar ze zijn sterker teruggekomen dan ooit. Hun wijnen vind je inmiddels over de hele wereld.
Dit is de grootste wijnproducent van Libanon, goed voor maar liefst 70% van de totale productie.
Het wijnhuis heeft een rijke geschiedenis en werd in 1972 overgenomen door een klooster, wat zorgde voor een sterke focus op kwaliteit en duurzaamheid. Ksara heeft uitgestrekte wijngaarden en een divers aanbod aan wijnen. Gelegen nabij de Cave Kouroum van Yves Morard, is dit een ander belangrijk huis.
Ze staan bekend om hun gebruik van oude wijnstokken en traditionele methoden, wat resulteert in wijnen met diepgang en karakter. Een relatief jong wijnhuis dat snel aan populariteit wint.
Massaya staat voor innovatie, maar met respect voor de traditie. Ze zijn niet alleen bekend om hun wijnen, maar ook om hun wijnrestaurant en tasting room, waar bezoekers de smaken direct kunnen ervaren. Dit huis produceert zowel blends als aromatische witte wijnen.
Maar ze maken ook Brun arak, een traditionele Libanese drank die onmisbaar is bij een goede mezze.
Natuurlijk zijn er nog veel meer namen die de moeite waard zijn, zoals Château Belle-vue, Château Ka, Clos St. Thomas, Ixsir en Château Qanafar. Elk draagt bij aan de unieke diversiteit van de regio.
Wat maakt de wijn uit de Bekavallei nu zo specifiek? Het antwoord ligt in het klimaat en de bodem.
De vallei ligt op een hoogte van 300 tot 1.200 meter boven zeeniveau. Dit zorgt voor koele nachten, wat essentieel is voor het behoud van zuren in de druiven. De belangrijkste druivenrassen zijn: De combinatie van een mediterraan klimaat met invloeden vanuit de bergen zorgt voor een intense rijping, waardoor de wijnen vaak krachtig en complex zijn.
Het is niet allemaal rozengeur en manenschijn in de Bekavallei. De regio staat voor flinke uitdagingen.
Politieke instabiliteit en een zware economische crisis in Libanon maken het produceren en exporteren lastig. De kosten voor energie stijgen, en toegang tot internationale markten is soms moeilijk. Toch is er veel hoop.
De kwaliteit van de Libanese wijn is de afgelopen jaren enorm verbeterd.
Er is een groeiende wereldwijde interesse in deze wijnen, mede dankzij hun unieke karakter en goede prijs-kwaliteitverhouding. Wijnhuizen investeren in duurzamere methoden en modernere technieken, zonder de eeuwenoude tradities te verliezen. De Bekavallei is meer dan een wijnstreek; het is een verhaal van veerkracht. Van de oude Feniciërs tot de moderne wijnmakers van nu, de passie voor wijn is nooit verdwenen.
Ondanks de tegenwind blijft de vallei een levend monument van geschiedenis en smaak. Of je nu een doorgewinterde wijnkenner bent of gewoon nieuwsgierig, de wijnen uit de Bekavallei bieden een verhaal in elk glas. De toekomst ziet er veelbelovend uit, met een mix van traditie en innovatie die de wereld aan het veroveren is.